Su Kaynakları
SPD Başkanı Dursun Yıldız: Kastamonu Cürümören Barajı Projesi Yeniden Ele Alınmalıdır !
Su Politikaları Derneği tarafından , geçmişi oldukça eski olan Kastamonu Cürümören Barajı Projesi ile ilgili bir açıklama yapıldı
Su Politikaları Derneği Başkanı Dursun Yıldız tarafından yapılan açıklamada aşağıdaki hususlara yer verildi;
Batı Karadeniz Havzası Devrekani Çayı üzerindeki Cürümören Barajı projesi fikri oldukça eskiye, 1970’li yıllara dayanmaktadır. Devrekani Çayı üzerinde Çayözü köyü yakınında Cürümören’de planlanmış olan bu barajın taşkın koruma, sulama ve enerji üretimi amaçlı olarak hizmet verebileceği öne sürülmektedir.
Bölge insanı ,muhtarı ,yöneticileri ve milletvekilleri Turgut Özal’ın Başbakanlık döneminden bu yana Cürümören’de sulama amaçlı bir projenin gerekliliğini ileri sürmektedir.Bu durum birçok belgede ve yerel basının haberlerinde de yer almaktadır.
Devrekâni Çayı Alt Havzasında 720 milyon m3 su var
Devrekani Çayı alt havzası Türkiye’nin 29598 km²’lik bir sahasını kapsayan Batı Karadeniz Havzası içinde 2322 km² büyüklüğündedir. Havza, Devrekâni Çayı ve yan kollarından ibaret açık bir havzadır. Havzanın su potansiyeli 720 milyon m³’tür.Kuzeyde Karadeniz, doğu ve güneydoğuda Gökırmak, güneyde Araç, batıda ise Bartın Çayı Havzası ile sınırlanmaktadır. Bu alan, Devrekâni, Daday, Ağlı, Seydiler, Pınarbaşı, Azdavay ve Cide ilçelerinin bir kısmını içine almaktadır
Devrekâni Çayı’nın uzunluğu yaklaşık 150 km’ denize boşaldığı yerdeki yıllık ortalama debisi 720 milyon m³’tür. Devrekâni ilçesinin kuzeyinden doğan çay, batı yönünde akarak Seydiler çevresinde Bük, İncesu, Halat ve Yamanlı dereleriyle bağlanarak Azdavay ilçesine doğru, daha sonra Toka-Akçay ve Kanlıdere ile bağlanıp Cide ilçesinin batısından Karadeniz’e dökülür.
Havzada, Devrekâni Ovası’nı sulamak amacıyla DSİ tarafından İncesu Deresi üzerinde Beyler, Bük Deresi üzerinde ise Kulaksızlar Barajı inşa edilmiştir. Beyler Barajı 2001 yılında inşa edilmiş, 2003 yılından itibaren planlı su dağıtımına başlanmıştır. Beyler Barajı Sulaması: 5178 ha (net), toplam depolama hacmi: 26 milyon m³’tür. Kulaksızlar Barajı ise 2007 yılında işletmeye alınan 18 milyon m3 göl hacminde bir su toplama yapısı olup 5128 ha lık bir alanı sulaması planlanmıştır.
Kastamonu ilinde sulamaya elverişli tarım alanının %75’i sulanmıyor
Kastamonu ili 2021 yılı çevre durum raporunda Kastamonu ilinde sulamaya elverişli tarım alanının %75’inin sulanamadığı yer almaktadır. Halen sulanmayan tarım alanı büyüklüğü 127 000 hektardır. Bu durum çok önceleri sulama amaçlı olarak düşünülen ancak uygulaması sürekli ertelenen Cürümören Barajı Projesi’nin yeniden ele alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Cürümören Barajı Proje yerinde 100 milyon m3 su var
Cürümören Barajı’nın planlandığı yerin membaında inşaatı tamamlanıp işletmeye alınan iki adet sulama barajı mevcuttur. Bu Beyler Barajı ve Kulaksızlar Barajı ile toplam 10.306 ha alan sulu tarıma açılmıştır. Bu barajların hemen mansabında Çayözü, Cürümören köyleri yakınındaki bölgeye yapılacak sulama ,taşkın koruma ve enerji üretimi amaçlı bir barajın, mevcut koşullar dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesinin bölge ve ülkemiz için faydalı olacağı düşünülmektedir.
Kastamonu İli 2023-2027 Yılları Tarımsal Kuraklıkla Mücadele Stratejisi Ve Eylem Planı’nda Devrekani Çayı’nın Cürümören debi ölçüm istasyonunda 2017 yılında ölçülen yıllık debi 93,42 milyon m³ olarak verilmektedir. Aynı yayında bu noktadaki uzun yıllar ortalama yıllık akım değeri de 140,15 milyon m³ olarak yer almaktadır. Aradaki fark Cürümören Baraj projesinin membaında yapılan iki barajda tutulan sudan kaynaklanmaktadır. Bu durumda Cürümören Barajı Projesi yerine yılda yaklaşık 95 milyon m³ civarında bir suyun geldiği görülmektedir. Bu nedenle bu suyun Cürümören Barajı projesi ile tarımsal üretime kazandırılması hususunun yeniden ele alınıp değerlendirilmesi çok faydalı olacaktır.
