Toprağımızın Durumu 2024

26 Aralık 2025

Toprak bizim için hayati öneme sahiptir. Sera gazlarını ve suyu depolar, Dünya’daki tüm canlıların en az dörtte birine ev sahipliği yapar. Ancak AB’de toprakların yüzde 60’ından fazlası zarar görmüş durumdadır ve toprakların beton ve asfaltla kaplanması biyolojik çeşitliliği tehdit etmektedir.

1. Toprak, dünya üzerinde en çok biyoçeşitliliğe sahip habitattır. Paha biçilemez değeriyle, yaşamımızı sürdürebilmemiz için hayati önem taşımaktadır.

1. Sağlıklı topraklar iklim çözümü için kilit önemdedir. Toprak, ormandan daha fazla karbon depolar.
2. Toprak doğal su rezervi. Kuraklık, şiddetli yağış ve sel gibi iklim krizi etkilerini hafifletmeye yardımcı olur.

Toprak Atlası 2024, verimli toprağın küresel ölçekte kaybının sonuçlarını ortaya koymakla kalmıyor; aynı zamanda iklimin korunması ve biyolojik çeşitliliğin sürdürülmesi için sürdürülebilir ve adil arazi kullanımının potansiyelini de gösteriyor.

1. Dünya çapında toprakların yaklaşık üçte biri bozulmuş durumda. Türkiye’de her yıl yaklaşık 642 milyon ton toprak kaybediliyor.
2. Toprak geçirimsiz hale geldiğinde yüzeyi artık suyu geçiremez ve bu durum sel riskini artırır. Toprak sıkışması Türkiye topraklarının yaklaşık 7,1 milyon hektarını etkiliyor.
3. Endüstriyel tarım çoğu zaman verimli toprakların kaybına yol açar. Monokültür yetiştiriciliği ile aşırı kimyasal gübre ve pestisit kullanımı toprak yaşamına zarar verir.
4. Zaten az olan tarım arazilerinin büyük bir kısmı şu anda hayvan yemi yetiştirmek için kullanılıyor. Bitkisel beslenme toprakların korunmasına da yardım edebilir.
5. İklim krizi ve sürdürülebilir olmayan tarım, toprakların kurumasına yol açarak çölleşmeyi beraberinde getiriyor.
6. Toprağı korumaya ve daha sürdürülebilir şekilde kullanmaya yönelik tarımsal uygulamalar var. Politikalar yoluyla bu uygulamaların hayata geçirilmesi desteklenip teşvik edilmeli.
7. Dünyadaki tarım arazilerinin yüzden 70’ten fazlası, dünyadaki çiftliklerin yüzde 1’i tarafından yönetiliyor. Yatırımcılar açısından toprak kazançlı bir yatırım. Oysa politikalar toprağı kamu yararı olarak görüp ona göre muamele etmeli.
8. İklim çözümü adı altında, genellikle de yerli halkları ve yerel toplulukları yerinden eden toprak gaspları artıyor. Bu yüzdendir ki, toprak haklarının korunması gelecekte iklim politikalarının ayrılmaz bir parçası olmalı.
9. 2012 ile 2023 yılları arasında, en az 2100 kişi arazi ihtilafları sebebiyle öldürüldü. İnsan haklarını korumak insanların öldürülmesini engellemenin ve topraklarından edilmemelerini sağlamanın temel koşuludur.

Kaynak:https://tr.boell.org/tr/2025/12/26/2025-toprak-atlasindan-cikarilabilecek-kanit-temelli-12-temel-dersi-burada